Giyim lastiği: genişlik seçimi, kesim boyu ve esnekliğin ömrü

Lastik nasıl çalışıyor?

Bir giyim lastiği tek malzemeden oluşmuyor. İçinde esneyen bir çekirdek var — elastan ya da kauçuk iplik — ve bu çekirdek dışarıdan polyester ya da naylon iplikle sarılıp örülüyor.

İş bölümü net: esneme çekirdekten, dayanım ve yüzey dış iplikten geliyor. Çekirdek tek başına kullanılsa sürtünmede kısa sürede yıpranırdı; dış örgü onu koruyor, aynı zamanda lastiğe dikilebilecek bir yüzey veriyor.

Bizim lastiğimiz dokuma örgülü ve 1 cm'den 6 cm'ye kadar on ayrı genişlikte duruyor: 1 · 1,5 · 2 · 2,5 · 3 · 3,5 · 4 · 4,5 · 5,5 · 6 cm. Top boyu 25 metre, renk seçenekleri fotoğraftaki tonlar ve beyaz.

Dokuma lastiğin farkı

Piyasada üç ana yapı dolaşıyor ve davranışları farklı. Hangisini kullandığınızı bilmek, işin yarısı.

Dokuma lastiğin belirleyici üstünlüğü şu: gerildiğinde daralmıyor ve üzerinden dikiş geçirilebiliyor. Örgü lastikte dikiş çekirdeği kesiyor ve lastik o noktadan ölüyor. Bu yüzden bel bandına doğrudan dikilecek her işte dokuma lastik aranıyor.

"Lastik dikişten sonra esnemiyor" şikâyetinin en sık sebebi yapı seçimi. Örgü lastiğe dikiş atmak, lastiği o hattan işlevsiz bırakıyor.

Hangi işte hangi genişlik?

Genişlik iki şeye bakıyor: taşınacak yük ve istenen konfor. Dar lastik vücuda gömülüyor, geniş lastik kıvrılıyor. Doğru genişlik ikisinin ortası.

Geniş lastikte dikkat edilecek bir nokta var: 4 cm'nin üstündeki lastikler oturunca kıvrılmaya eğilimli. Bunu önlemek için ya lastiğin üstünden birkaç dikey dikiş geçiriliyor ya da kanallı (dikey çizgili) bir lastik seçiliyor.

Kaç santim kesilecek?

En çok soru buradan geliyor ve tek bir sayı yok. Lastik ölçüsü, ölçülen bedenden değil, o lastiğin gerginlik davranışından çıkıyor.

Yöntem şu: lastiği bedene ya da mankene sarın, rahatça duracak ama kaymayacak gerginliğe getirin ve o boyu ölçün. Bu, hesapla bulunan sayıdan her zaman daha güvenilir — çünkü aynı bel ölçüsü için sert bir lastikle yumuşak bir lastik farklı boyda kesiliyor.

• Lastiği elde gerdirip bel çevresine sarın; nefes almayı engellemeyen ama aşağı kaymayan noktayı bulun.
• O boya birleştirme payı ekleyin (genellikle her uçtan 1 – 1,5 cm).
• İlk üretimde bir numune dikin ve deneyin; ikinci partiden itibaren sayı oturuyor.
• Aynı modelin farklı bedenlerinde oranı sabit tutun, sayıyı değil.

Lastiği fazla kısa kesmek, giysiyi rahatsız etmekten öte lastiğin ömrünü de kısaltıyor. Sürekli yüksek gerginlikte duran elastan daha hızlı yoruluyor.

Tünel mi, doğrudan dikiş mi?

Lastiği giysiye tutturmanın iki yolu var ve seçim hem görünümü hem ömrü etkiliyor.

• Tünel (kanal): kumaş kıvrılıp dikiliyor, lastik içinden geçiriliyor. Lastik korunuyor, gerekirse değiştirilebiliyor. Dezavantajı: lastik tünel içinde dönebiliyor ve kıvrılabiliyor.
• Doğrudan dikiş: lastik kumaşa dikiliyor. Dönmüyor, daha düz duruyor, daha ince bir bel çizgisi veriyor. Şartı dokuma lastik kullanmak — örgü lastikte dikiş çekirdeği kesiyor.

Tünel yöntemini seçtiyseniz lastiğin dönmesini engellemek için tünelin birkaç yerinden dikey dikiş atmak yeterli. Doğrudan dikişte ise dikişin esneyebilir olması şart: zikzak ya da üç adımlı zikzak. Düz dikiş, lastik gerildiğinde kopuyor.

Dikimde ayarlar

• Dikiş tipi: zikzak ya da üç adımlı zikzak. Düz dikiş kullanılmıyor.
• İğne: jarse (ball point) uçlu. Keskin uç elastan çekirdeği kesiyor.
• İplik: esneyebilen polyester.
• Lastiği dikerken eşit gerdirin; bir bölgede fazla gerilen lastik giysiyi orada büzüyor.
• Uçları birleştirirken üst üste bindirip zikzakla sabitleyin; alt alta dikilen uçlar kalınlık yapıyor.

Eşit gerdirme meselesi pratikte şöyle çözülüyor: lastiği ve kumaşı dörde bölüp işaretleyin, işaretleri eşleştirin ve her çeyreği ayrı ayrı gerdirerek dikin. Göz kararı gerdirilen lastik neredeyse her zaman bir tarafta toplanıyor.

Esnekliği ne öldürüyor?

Lastik yıkamada esnekliğini kaybetmiyor — ama bazı şeyler onu hızla bitiriyor. Bir giysinin belinin "gevşemesi" genellikle lastiğin yorulmasından değil, öldürülmesinden kaynaklanıyor.

• Yüksek ısı. Kurutma makinesi ve sıcak ütü elastanı kalıcı olarak bozuyor. Lastikli bölge ütülenmiyor.
• Klor. Ağartıcı elastan çekirdeği doğrudan çözüyor.
• Sürekli aşırı gerginlik. Kısa kesilen lastik daha hızlı yoruluyor.
• Yağ ve krem. Uzun süreli temas dış örgüyü ve çekirdeği bozuyor.
• Doğrudan güneş. Depoda uzun süre ışık alan lastik kullanılmadan yaşlanıyor.

Bakım etiketinde "kurutma makinesinde kurutmayın" uyarısının asıl sebebi genellikle kumaş değil, lastik.

Sık yapılan hatalar

• Örgü lastiğe doğrudan dikiş atmak. Dikiş çekirdeği kesiyor, lastik o hattan ölüyor.
• Düz dikiş kullanmak. Lastik gerildiğinde iplik kopuyor.
• Keskin uçlu iğneyle dikmek. Elastan kesiliyor.
• Lastiği göz kararı gerdirmek. Büzgü bir tarafta toplanıyor.
• Lastikli bölgeyi ütülemek. Elastan kalıcı olarak bozuluyor.

Sipariş verirken

Genişlik seçenekleri: 1 · 1,5 · 2 · 2,5 · 3 · 3,5 · 4 · 4,5 · 5,5 · 6 cm. Top boyu 25 metre, renk seçenekleri fotoğraftaki tonlar ve beyaz.

Sipariş verirken genişliği ve nereye takılacağını söyleyin — tünel içine girecek lastikle doğrudan dikilecek lastik farklı yapı istiyor.

Kararsızsanız iki komşu genişlikten numune isteyin ve giysiye tutarak bakın. Genişlik kararı elde bir dakikada veriliyor, tarif üzerinden uzuyor.

Numune, stok ve sevkiyat telefonda konuşuluyor.